Birinci Dünya Harbinden Sonra Gürün'de Hayat, 1919

     Hem bir Ermeni, hem de bir Gürün'lü olarak, patrikhane tarafından vatandaşlar aracılığıyla gereğinin yapılacağı umuduyla, bazı önemli bilgileri vermeyi kendime bir borç bilirim. Daha yaklaşık 15 gün öncesine kadar burada 40-50 Ermeni vardı. Bunlardan 3-4 erkek askerden ancak dönmüşlerdi. Bunlar kendi geçimlerini sağlamaktan başka bir düşüncesi olmayan insanlardır. Ancak geriye kalanlar, Gürün'de kalmış ve yerli Türklerin işlerini görerek neredeyse sefil bir halde yaşamışlardır. Bu günlerde kadın ve çocuklardan oluşan 60 kişi Gürün'e döndü ve günden güne başkaları da gelmek üzereler. Gürün'deki evlerin yüzde sekseni yıkılmış ve Ermeni mahalleleri tamamen harabeye çevrilmiş olduğundan, hükümet onlara zorlukla yer bulabilmiştir. Maddi durumlarına gelince, o da kendiliğinden anlaşılabilir. Gürün'ün eski hali, yerli Türklerin seferberlik sırasındaki acımasız tutumları ve beş yıldan beri memleket dışında çektikleri sefalet göz önüne alındığında, hemen hemen hepsi de ekmeğe muhtaç bir durumdadır. Bir ay sonra sefillerin sayısını ikiye katlanmış ve sefaletin had safhaya varmış olduğunu göreceğiz. Gürün'de tutuklamalar ve sevkıyat meselesinde öncü rol oynayan kaymakam Şaub ve Zaptiye memuru Kâmil Sıvas'ta dolaşmaktadırlar. Geri kalanları da Gürün'dedirler.